fbpx
Wikipedia

Serbiya

Serbiya (serb.Србија / Srbija) ya da Serbstan, rəsmi adı Serbiya Respublikası (serb.Република Србија / Republika Srbija) — cənub-şərqi Avropada, Balkan yarımadasının mərkəzi hissəsində və qismən Pannon ovalığında yerləşən, dənizə çıxışı olmayan dövlət. Serbiya şimalda Macarıstan, şərqdə BolqarıstanRumıniya, cənubda Makedoniya Respublikası və şərqdə Xorvatiya, Bosniya və HerseqovinaMonteneqro ilə həmsərhəddir. Serbiyanın paytaxtı cənub-şərqi Avropanın ən böyük şəhərlərindən biri olan Belqraddır.

Serbiya Respublikası
Република Србија / Republika Srbija
Serbiya
Himni: Боже правде / Bože pravde
Paytaxtı
və ən böyük şəhəri
Belqrad
44°48′ şm. e. 20°28′ ş. u.
Rəsmi dilləriserbcə
Etnik qrupları
83.32 % serb, 3.53 % macar, 2.05 % qaraçı, 2.02 % boşnak, 0.81 % xorvat, 8.27 % digər.
İdarəetmə formasıParlamentli respublika
• Prezident
Aleksandr Vuçiç [31.V.2017~
• Baş nazir
Ana Brnabiç [15.VI.2017~
Tarixi
• Yaranması
2006
Ərazisi
• Ümumi
77474 (117-ci yer)
Əhalisi
• 2015 təxmini
7 920 min (93)
• 2011 siyahıya alma
7 186 862
• Sıxlıq
102/km2 (264.2/kv. mil)
ÜDM(AQP)2014 təxmini
• Ümumi
95,5 milyard (85)
• Adam başına
13 300 (116-cı yer)
İİİ(2013)0.769
yüksək · 64
Valyutasıdinar (RSD)
Saat qurşağıUTC+1
Yolun hərəkət istiqamətisağ
Telefon kodu381
ISO 3166 koduRS
İnternet domeni.rs
Serbiya

Mündəricat

Balkan yarımadasına köçdükdən sonra serblər burada orta əsrlərdə bir neçə dövlət qurdular. 1217-ci ildə Serbiya krallığı RomaKonstantinopol tərəfindən müstəqil dövlət kimi tanındı. 1346-cı ildə dövlət Serbiya imperiyası adlanmağa başladı. 16-cı əsrin ortalarında bütün Serbiya ərazisi Osmanlı imperiyası tərəfindən ələ keçirildi. Zaman-zaman Serbiyanın bir hissəsi Habsburqların nəzarəti altına düşürdü. XIX əsrin əvvəlində baş vermiş Serbiya İnqilabı nəticəsində Serbiya konstitusiyalı monarxiyaya sahib müstəqil dövlətə çevrildi və Balkan yarımadasında feodalizmi qadağan edən ilk dövlət oldu. Birinci dünya müharibəsində çox ağır itkilər verdikdən sonra Serbiya Voyvodina və Xorvatiya ilə birləşərək cənub slavyanlarının birliyi olan Yuqoslaviyanı qurur. Yuqoslaviya Monteneqronun 2006-cı ildə ondan ayrılmasına qədər müxtəlif formalarda mövcud olur. 2008-ci ildə Kosovo Serbiyadan ayrılaraq müstəqilliyini elan edir. Müasir dövrdə Serbiya hərbi olaraq bitərəf ölkədir, Avropa Birliyinə görmək üçün danışıqlar aparır.

Serbiyanın ərazisi 88.361 kvadrat km-dir (Kosova daxil olmaqla) və bu göstəriciyə görə dünyada 113-cü yeri tutur. Sərhədlərinin ümumi uzunluğu 2027 kilometrdir (115 km Albaniya ilə, 302 km Bosniya və Herseqovina, 318 km Bolqarıstan, 241 km Xorvatiya, 151 km Macarıstan, 221 km Makedoniya Respublikası, 203 km Monteneqro və 476 km Rumıniya ilə). Serbiyanın şimal hissəsi Palloniya düzənliyindən ibarətdir. Ölkənin cənub hissəsi isə dağlıq ərazilərdir.

Serbiyanın etnik xəritəsi

2002-ci ildə aparılmış siyahıya almanın yekunlarına əsasən əhalisi 7.498.001 nəfərdir. 2011-ci il siyahıya almanın nəticələrinə görə Serbiyanın əhalisi (Kosovanı çıxmaqla) 7.186.862 nəfər olub. Serbiya 1990-cı illərin əvvəlindən başlayaraq kəskin demoqrafik böhran keçirir. Ölüm səviyyəsi doğumu üstələyir. Serbiya dünyada əhalisi ən sürətlə azalan 8-ci ölkədir. Serbiya həmçinin əhalisinin orta yaşı 42,2 olmaqla dünyanın 10 ən yaşlı ölkəsi sırasındadır. 1990-cı illərdə Serbiya Avropada ən çox qaçqına sahib olan ölkə idi. Yuqoslaviya müharibələri nəticəsində bura 1 milyona yaxın qaçqən gəlmişdi, onların çoxusu Xorvatiyadan, az bir hissəsi isə Bosniya və Herseqovinadan qovulmuşdular. Bundan başqa həmin illərdə Serbiyanı 300.000 insan tərk elədi, onların 80%-i ali təhsilə sahib idi.

Serbiya iqtisadiyyatının strukturunda kənd təsərrüfatı 11,2 faiz, sənaye 18,7 faiz, xidmət sahəsi 70 faiz (2011).

İl ÜDM, milyard ABŞ dolları Əhalinin hər nəfərinə ÜDM, ABŞ dolları Dünya ÜDM-də payı, % ÜDM-nin artım templəri, %
2000 8.7 858 0.27 79.1
2001 11 1092 0.34 126.4
2002 15 1498 0.45 136.4
2003 20 2010 0.53 133.3
2004 24 2425 0.57 120
2005 25 2537 0.55 104.2
2006 29 2948 0.58 115
2007 39 3966 0.70 134.5
2008 48 4878 0.78 123.1
2009 40 4061 0.69 83.3
2010 38 3856 0.60 95
2011 41 5571 0.58 107.9
  1. Републички завод за статистику Србије:
  2. Републички завод за статистику Србије: Подаци:
  3. Central Intelligence Agency - CİA - The World Factbook:
  4. Kapitalist ölkələrinin coğrafiyası, Serbstan
  5. [ölü keçid]
Serbiya ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin.

Serbiya
serbiya, serb, Србија, srbija, serbstan, rəsmi, adı, respublikası, serb, Република, Србија, republika, srbija, cənub, şərqi, avropada, balkan, yarımadasının, mərkəzi, hissəsində, qismən, pannon, ovalığında, yerləşən, dənizə, çıxışı, olmayan, dövlət, şimalda, m. Serbiya Dil Izle Redakte Serbiya serb Srbiјa Srbija ya da Serbstan 4 resmi adi Serbiya Respublikasi serb Republika Srbiјa Republika Srbija cenub serqi Avropada Balkan yarimadasinin merkezi hissesinde ve qismen Pannon ovaliginda yerlesen denize cixisi olmayan dovlet Serbiya simalda Macaristan serqde Bolqaristan ve Ruminiya cenubda Makedoniya Respublikasi ve serqde Xorvatiya Bosniya ve Herseqovina ve Monteneqro ile hemserheddir Serbiyanin paytaxti cenub serqi Avropanin en boyuk seherlerinden biri olan Belqraddir Serbiya Respublikasi Republika Srbiјa Republika Srbija SerbiyaBayragi GerbiSuari Samo sloga Srbina spasava Samo sloga Srbina spasava Serbleri yalniz birlik qurtarir Himni Bozhe pravde Boze pravde source source source track track track track Paytaxti ve en boyuk seheriBelqrad 44 48 sm e 20 28 s u Resmi dilleriserbceEtnik qruplari83 32 serb 3 53 macar 2 05 qaraci 2 02 bosnak 0 81 xorvat 8 27 diger 1 Idareetme formasiParlamentli respublika PrezidentAleksandr Vucic 31 V 2017 Bas nazirAna Brnabic 15 VI 2017 Tarixi Yaranmasi2006Erazisi Umumi77474 117 ci yer Ehalisi 2015 texmini7 920 min 2 93 3 2011 siyahiya alma7 186 862 1 Sixliq102 km2 264 2 kv mil UDM AQP 2014 texmini Umumi95 5 milyard 85 Adam basina13 300 116 ci yer III 2013 0 769 yuksek 64Valyutasidinar RSD Saat qursagiUTC 1Yolun hereket istiqametisagTelefon kodu381ISO 3166 koduRSInternet domeni rsSerbiya Mundericat 1 Tarixi 2 Cografiyasi 3 Ehalisi 4 Iqtisadiyyati 5 Xarici kecidler 6 Istinadlar 7 Hemcinin baxTarixi RedakteBalkan yarimadasina kocdukden sonra serbler burada orta esrlerde bir nece dovlet qurdular 1217 ci ilde Serbiya kralligi Roma ve Konstantinopol terefinden musteqil dovlet kimi tanindi 1346 ci ilde dovlet Serbiya imperiyasi adlanmaga basladi 16 ci esrin ortalarinda butun Serbiya erazisi Osmanli imperiyasi terefinden ele kecirildi Zaman zaman Serbiyanin bir hissesi Habsburqlarin nezareti altina dusurdu XIX esrin evvelinde bas vermis Serbiya Inqilabi neticesinde Serbiya konstitusiyali monarxiyaya sahib musteqil dovlete cevrildi ve Balkan yarimadasinda feodalizmi qadagan eden ilk dovlet oldu Birinci dunya muharibesinde cox agir itkiler verdikden sonra Serbiya Voyvodina ve Xorvatiya ile birleserek cenub slavyanlarinin birliyi olan Yuqoslaviyani qurur Yuqoslaviya Monteneqronun 2006 ci ilde ondan ayrilmasina qeder muxtelif formalarda movcud olur 2008 ci ilde Kosovo Serbiyadan ayrilaraq musteqilliyini elan edir Muasir dovrde Serbiya herbi olaraq biteref olkedir Avropa Birliyine gormek ucun danisiqlar aparir Cografiyasi RedakteSerbiyanin erazisi 88 361 kvadrat km dir Kosova daxil olmaqla ve bu gostericiye gore dunyada 113 cu yeri tutur Serhedlerinin umumi uzunlugu 2027 kilometrdir 115 km Albaniya ile 302 km Bosniya ve Herseqovina 318 km Bolqaristan 241 km Xorvatiya 151 km Macaristan 221 km Makedoniya Respublikasi 203 km Monteneqro ve 476 km Ruminiya ile Serbiyanin simal hissesi Palloniya duzenliyinden ibaretdir Olkenin cenub hissesi ise dagliq erazilerdir Ehalisi Redakte Serbiyanin etnik xeritesi 2002 ci ilde aparilmis siyahiya almanin yekunlarina esasen ehalisi 7 498 001 neferdir 5 2011 ci il siyahiya almanin neticelerine gore Serbiyanin ehalisi Kosovani cixmaqla 7 186 862 nefer olub Serbiya 1990 ci illerin evvelinden baslayaraq keskin demoqrafik bohran kecirir Olum seviyyesi dogumu usteleyir Serbiya dunyada ehalisi en suretle azalan 8 ci olkedir Serbiya hemcinin ehalisinin orta yasi 42 2 olmaqla dunyanin 10 en yasli olkesi sirasindadir 1990 ci illerde Serbiya Avropada en cox qacqina sahib olan olke idi Yuqoslaviya muharibeleri neticesinde bura 1 milyona yaxin qacqen gelmisdi onlarin coxusu Xorvatiyadan az bir hissesi ise Bosniya ve Herseqovinadan qovulmusdular Bundan basqa hemin illerde Serbiyani 300 000 insan terk eledi onlarin 80 i ali tehsile sahib idi Iqtisadiyyati RedakteSerbiya iqtisadiyyatinin strukturunda kend teserrufati 11 2 faiz senaye 18 7 faiz xidmet sahesi 70 faiz 2011 Il UDM milyard ABS dollari Ehalinin her neferine UDM ABS dollari Dunya UDM de payi UDM nin artim templeri 2000 8 7 858 0 27 79 12001 11 1092 0 34 126 42002 15 1498 0 45 136 42003 20 2010 0 53 133 32004 24 2425 0 57 1202005 25 2537 0 55 104 22006 29 2948 0 58 1152007 39 3966 0 70 134 52008 48 4878 0 78 123 12009 40 4061 0 69 83 32010 38 3856 0 60 952011 41 5571 0 58 107 9Xarici kecidler RedakteStatistical Office of the Republic of Serbia The Statistical Office of the Republic of Serbia published the first tables with final results of 2002 Census Communication SN31 No 295 December 24 2002 The communication contains data on population according to national identity or ethnicity gander and age by municipalities olu kecid CIA The World Factbook Serbia Helsinki Committee for Human Rights in Serbia National Minorities in Serbia In Conflict With a State Ethnic Identity UNPO SanjakIstinadlar Redakte 1 2 Republichki zavod za statistiku Srbiјe Popis stanovnishtva domaћinstva i stanova u Republici Srbiјi 2011 Republichki zavod za statistiku Srbiјe Podaci Aktuelni pokazateљi Republika Srbiјa Central Intelligence Agency CIA The World Factbook Country comparison Population http web2 anl az 81 read page php bibid 294941 amp pno 9 Kapitalist olkelerinin cografiyasi Serbstan Statistical Office of the Republic of Serbia Population according to the Census 2002 olu kecid Hemcinin bax Redakte Serbiya ile elaqedar bu meqale qaralama halindadir Meqaleni redakte ederek Vikipediyani zenginlesdirin Menbe https az wikipedia org w index php title Serbiya amp oldid 5812356, wikipedia, oxu, kitab, kitabxana, axtar, tap, hersey,

ne axtarsan burda

, en yaxsi meqale sayti, meqaleler, kitablar, oyrenmek, wiki, bilgi, tarix, seks, porno, indir, yukle, sex, azeri sex, azeri, seks yukle, sex yukle, izle, seks izle, porno izle, mobil seks, telefon ucun, chat, azeri chat, tanisliq, tanishliq, azeri tanishliq, sayt, medeni, medeni saytlar, chatlar, mekan, tanisliq mekani, mekanlari, yüklə, pulsuz, pulsuz yüklə, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, şəkil, muisiqi, mahnı, kino, film, kitab, oyun, oyunlar.